TË PËRZGJEDHURAT
Candelaria Rivas Ramos, befasia indigjene e atletikës, fitorja që vjen nga toka, nga zemra dhe nga rrënjët
Nga Albert Vataj Një histori që nuk vrapon vetëm për kohë, por për dinjitet, identitet dhe forcën e vërtetë që...
José Alberto Gutiérrez, shoferi i kamionit të mbeturinave që shpëtoi librat e flakur dhe e shndërroi shtëpinë në një bibliotekë për të varfrit
Nga Albert Vataj Ai drejtonte kamionët e pastrimit të qytetit. Nga kazanët e mbeturinave mblodhi librat e hedhur dhe, me...
“Puthja e Sirenës”, tundimi fatal i joshjes në kryeveprën simboliste të Gustav Wertheimer
Nga Albert Vataj Ajo është tronditëse në aktin sublim të puthjes fatale që josh dhe ndëshkon. Dëshirimi e thërret aq...
Dom Ndre Mjeda, sipas dy figurave monumentale të letrave shqipe, Ernest Koliqit dhe At Gjergj Fishta
Nga Albert Vataj Në tashmërinë e ububushme të zbrazjes nga çdo dëshirim drite, monumente të vetëdijes si Dom Ndre Mjeda,...
Ndihu këtë çast mbushur plot prani, përjetim, qiej dhe fluturime
Nga Albert Vataj Mos e harro kurrë këtë çast, që të ka mbështjellë me prani dhe fuqinë eterne të përjetimit....
Buster Keaton përballë Charlie Chaplin, zërat e gjëmishëm të filmit pa zë, zemra dhe shpirti në sfidat e gjenialitetit
Nga Albert Vataj Në agimin e artit të shtatë, kur kinemaja nuk zotëronte ende zërin për të shprehur me fjalë...
Triumfi i amerikanit Jesse Owens në Berlin, përballë Adolf Hitlerit: Kur një atlet me ngjyrë rrëzoi mitin e “racës superiore”
Nga Albert Vataj Plot 90 vite më parë, më 3 gusht 1936, në stadiumin monumental të Berlinit, aty ku regjimi...
Różyczka, trëndafili i vogël që lulëzoi mirësi dhe kundërmoi aromë jete, në mes flakëve të ferrit të luftës
Nga Albert Vataj Róża Maria Goździewska, ishte një vajzë polake, asokohe vetëm 8 vjeç. Fare e vogël për të hyrë...
Të dashurosh, do të thotë të jemi gati të heqim dorë nga liria, të sakrifikojmë vetet tona për Perëndinë e ndjenjave
Nga Albert Vataj Edhe ata që duhen deri në robëri, janë gati t’i blatojnë lirisë pjesë të sundimeve të tyre,...
Arkivi molekular, ADN-ja mund të bëhet shumë shpejt biblioteka e re e ruajtjes së të dhënave të njerëzimit
Nga Albert Vataj Përparimet më të fundit në teknologjinë e ruajtjes së të dhënave në ADN, një fushë që shkencëtarët...
Gurtësia e gjallë, harmonia mes materies dhe elegancës në skulpturën mesjetare indiane
Nga Albert Vataj Përsosmëria mori trajtë shprehjeje përmes artit, si prej më të epermit akt përjetësimi. Ajo doli nga imagjinata...
“Dimri i Fundit”, realizuar në vitin 1976 i nënshtrohet një procesi restaurues, për ta risjellë në jetë si vepër ikonike
Albert Vataj Një tjetër gur i çmuar i trashëgimisë sonë kinematografike po zgjohet nga heshtja e kohës për t'u rikthyer...
FIGURA TË NDRITURA
José Alberto Gutiérrez, shoferi i kamionit të mbeturinave që shpëtoi librat e flakur dhe e shndërroi shtëpinë në një bibliotekë për të varfrit
Nga Albert Vataj Ai drejtonte kamionët e pastrimit të qytetit. Nga kazanët e mbeturinave mblodhi librat e hedhur dhe, me...
Read more
KUJTESË
At Leonard de Martino, Ati françeskan që mëkoi me dije dhe dritë, At Gjergj Fishtën, shpirtin dhe penën e shërbesës së shqiptarisë
Nga Albert Vataj Ata lindën larg njëri-tjetrit në hapësirë, por të bashkuar në thelbin më të thellë të përkatësisë, në...
IMPRESIONE
Triumfi i amerikanit Jesse Owens në Berlin, përballë Adolf Hitlerit: Kur një atlet me ngjyrë rrëzoi mitin e “racës superiore”
Nga Albert Vataj Plot 90 vite më parë, më 3 gusht 1936, në stadiumin monumental të Berlinit, aty ku regjimi...
TRADITË
Plisi në kokën e Odisesë, një udhëtim 3000-vjeçar i këtij komponenti unik etnografik i përkatësisë
Në historinë e artit dhe të letërsisë perëndimore, pak momente mbajnë peshën e një natyre aq njerëzore dhe thellësisht tronditëse...
Read more
PËRSIATJE
Ndihu këtë çast mbushur plot prani, përjetim, qiej dhe fluturime
Nga Albert Vataj Mos e harro kurrë këtë çast, që të ka mbështjellë me prani dhe fuqinë eterne të përjetimit....
ESSE
Fati i operës “Rozafa”, ironikisht i njëjtë me atë të legjendës së kalasë
Nga Albert Vataj Rozafa nuk është vetëm gruaja e murosur në themelet e një kalaje. Ajo është vetë metafora e...
HISTORI
Różyczka, trëndafili i vogël që lulëzoi mirësi dhe kundërmoi aromë jete, në mes flakëve të ferrit të luftës
Nga Albert Vataj Róża Maria Goździewska, ishte një vajzë polake, asokohe vetëm 8 vjeç. Fare e vogël për të hyrë...
Read more
POEZI
Buzën që puthja ta flak, kafshon, ti grua që ke ardhur mbushur me dëshirim
Nga Albert Vataj Padurimi i flakëruar etjeve për zjarr dhe epjeve për dëshirim, më hedh te ky prag shpengimi. Shtang...
PROZË
Profili psikologjik i një diktatori të çmendur. Adolf Hitler, i çmenduri që çmendi historinë
Nuk pinte raki, urrente duhanin, fjalimet i ushtronte para pasqyrës dhe i frikësohej vetmisë… Dosja e CIA-s, e ruajtur në...
URTËSI
Psalme drite të farkëtuara në diellin shpirtëror të Fjodor Dostojevskit
Mendimi i Fjodor Dostojevskit farkëtohet në zjarrin e çburgosjes shpirtëror, nga netët e gjata të ferrit, nga rrahjet e potershme...
Read more
AUTORË
Oriana Fallaci nga “Një njeri”, 1979, kumton lirinë si ëndrra më e lartë e njeriut dhe revolta si dëshmi e dinjitetit
Nga Albert Vataj Në kapitullin e 22-të të romanit “Un uomo” (“Një njeri”, 1979), një prej veprave më të fuqishme...
LIBRA
I huaji për vetveten dhe botën i Albert Kamy nga “Miti i Sizifit” dhe njeriu bashkëkohor në kurthin e absurdit modern
Nga Albert Vataj Në udhëkryqin ku përplaset etja njerëzore për kuptim me heshtjen e ftohtë të gjithësisë, Albert Kamy ngriti...
FILOZOFI
Oriana Fallaci nga “Një njeri”, 1979, kumton lirinë si ëndrra më e lartë e njeriut dhe revolta si dëshmi e dinjitetit
Nga Albert Vataj Në kapitullin e 22-të të romanit “Un uomo” (“Një njeri”, 1979), një prej veprave më të fuqishme...
Read more
PËRSHKRIMORE
José Alberto Gutiérrez, shoferi i kamionit të mbeturinave që shpëtoi librat e flakur dhe e shndërroi shtëpinë në një bibliotekë për të varfrit
Nga Albert Vataj Ai drejtonte kamionët e pastrimit të qytetit. Nga kazanët e mbeturinave mblodhi librat e hedhur dhe, me...
PIKTURË
“Puthja e Sirenës”, tundimi fatal i joshjes në kryeveprën simboliste të Gustav Wertheimer
Nga Albert Vataj Ajo është tronditëse në aktin sublim të puthjes fatale që josh dhe ndëshkon. Dëshirimi e thërret aq...
DASHURI
Ndihu këtë çast mbushur plot prani, përjetim, qiej dhe fluturime
Nga Albert Vataj Mos e harro kurrë këtë çast, që të ka mbështjellë me prani dhe fuqinë eterne të përjetimit....
Read more
MUZIKË
Berliozi e zgjeroi lirinë imagjinative të orkestrës, Wagneri e përthithi këtë çlirim
Marrëdhënia midis Berliozit dhe Berliozit ishte një nga takimet më interesante - dhe më shpesh të keqkuptuara - në muzikën...
Read more
QYTETËRIM
Gurtësia e gjallë, harmonia mes materies dhe elegancës në skulpturën mesjetare indiane
Nga Albert Vataj Përsosmëria mori trajtë shprehjeje përmes artit, si prej më të epermit akt përjetësimi. Ajo doli nga imagjinata...
MITOLOGJI
Mbretëresha e Natës, një pllakë terrakote që ngjall frikë, adhurim dhe magjepsje
Albert Vataj Relievi i njohur si “Mbretëresha e Natës”, një kryevepër mesopotamase e krijuar rreth vitit 1750 para erës sonë,...
REPORTAZH
“Vajzë Fest 2025”, tre ditët e edicionit të tretë të Vajzës së Labërisë që u bë Zonjë e festës së traditës dhe trashëgimisë
Nga Albert Vataj Tre ditë magjike në zemrën e Labërisë, në Vajzën që u ngrit si Zonjë e kujtesës dhe...
Read more
PSIKOLOGJI
INTERVISTA
Jacques Lacan në një intervistë të vitit 1974 që sot tingëllon si diagnozë e shpirtit modern, flet për vështirësinë e të jetuarit
Kush ishte Jacques Lacan? Jacques Lacan (1901–1981) ishte një nga figurat më të ndikueshme dhe më të diskutueshme të psikoanalizës...
FORUM
“Dimri i Fundit”, realizuar në vitin 1976 i nënshtrohet një procesi restaurues, për ta risjellë në jetë si vepër ikonike
Albert Vataj Një tjetër gur i çmuar i trashëgimisë sonë kinematografike po zgjohet nga heshtja e kohës për t'u rikthyer...
PROFIL
Candelaria Rivas Ramos, befasia indigjene e atletikës, fitorja që vjen nga toka, nga zemra dhe nga rrënjët
Nga Albert Vataj Një histori që nuk vrapon vetëm për kohë, por për dinjitet, identitet dhe forcën e vërtetë që...
Read more
A E DINI SE
Një shishe me vaj ulliri dhe një bukë, të varrosura nën hirin e Vezuvit, zbulohen pas dymijë vitesh
Albert Vataj E paimagjinueshme, por e vërtetë. Kjo shishe prej qelqi është pothuajse 2,000-vjeçare dhe, në mënyrë të mrekullueshme, ende...
SHKENCË
Arkivi molekular, ADN-ja mund të bëhet shumë shpejt biblioteka e re e ruajtjes së të dhënave të njerëzimit
Nga Albert Vataj Përparimet më të fundit në teknologjinë e ruajtjes së të dhënave në ADN, një fushë që shkencëtarët...
EROS
“Krateret e Venusit”, një shenjë e bukurisë, shëndetit dhe vitalitetit seksual, “sytë” që dëshmojnë “gjeometrinë e dëshirës”
Albert Vataj Në trupin e njeriut ekzistojnë disa detaje anatomike që, përtej estetikës, përbëjnë shenja të një fiziku të balancuar...
Read more
NGA JETA E KORIFEJVE
KURIOZITETE
Kur trupi jo vetëm sfidon dhimbjen, por edhe i kundërvihet rrezikut me mbijetesë
Albert Vataj Ka raste kur njeriu nuk shpëton sepse dhimbja është zhdukur. Shpëton sepse mëson të ecë përtej saj. Mbijetesa...
SHËNDETËSI
Luleradhiqja, një shpërblim bujar i natyrës, mjeshtre e mbijetesës së lules dhe shumëpërdorimi i saj
Nga Albert Vataj Ajo është nga një pafundësi bimësh, si një yll në gjithësinë e pamatë, në të cilën derdhet...
NATYRA
Luleradhiqja, një shpërblim bujar i natyrës, mjeshtre e mbijetesës së lules dhe shumëpërdorimi i saj
Nga Albert Vataj Ajo është nga një pafundësi bimësh, si një yll në gjithësinë e pamatë, në të cilën derdhet...
Read more
