TË PËRZGJEDHURAT
Sot përvjetori i tërmetit apokaliptik të 15 prilli 1979 që tronditi Shkodrën dhe Lezhën
Albert Vataj Isha fëmijë kur ndodhi ai që të rriturit e quanin apokalips. Një moshë e ndërmjetme, e paqartë si...
Morgan Robertson, amerikani që shkroi 14 vjet para tragjedisë, fatin tragjik të transoqeanikut “Titanik”
Nga Albert Vataj Në historinë e njerëzimit, ka rrëfime që nuk qëndrojnë thjesht në kufijtë e imagjinatës, por depërtojnë në...
Një burrë që nxjerr në ankand gruan e tij, viti 1832, në qytetin anglez të Carlisle
Kjo gravurë, ashtu si edhe përshkrimi i ngjarjes që ke sjellë, pasqyron një fenomen të errët, por domethënës të Anglisë...
La Fontaine, fabulisti që i dha zë natyrës njerëzore përmes heshtjes së kafshëve
Albert Vataj Jean de La Fontaine qëndron si një figurë e kurorëzuar në panteonin e letërsisë franceze, një sovran i...
“Shkolla e Athinës”, aty ku Raffaeli skaliti me penel dhe ngjyrje korifejt e historisë së dijes dhe filozofisë
Albert Vataj Në ndërkohje kur dielli i artit driti me shpirtin krijues, kur mendimi kërkonte hapësirë për të marrë frymë...
Albert vataj: Idilika e çastit qi m’len pa frymë
Mu rrëzue andja, qafës tande t'prushun ndijimit. Gjoksin tand kafshoi, e tan dëshirimeve ju dhash. Se deshta me t'dasht siç...
Çfarë na këshillon zëshëm, gjigandi i filmit pa zë, Charlie Chaplin?!
Albert Vataj Ai, që ndërtoi një univers të tërë emocionesh pa një fjalë të vetme, na flet pikërisht aty ku...
Paulo Coelho: Gratë në sytë e një mashkulli… janë ajo çfarë ne ndjejmë, më shumë se ajo çfarë shohim
Albert Vataj Paulo Coelho nuk është ai i vetmi që guxon, por është ndër ata që arrijnë të vështrojnë thellë...
Ernest Hemingway dhe Ava Gardner, një prani që mbeti hyjnore, e çliruar nga nevoja për posedim
Albert Vataj Ajo notoi lakuriq në pishinën e tij në Kubë. Ai dha urdhër që uji të mos kullohej kurrë....
Dervish Shaqa, rapsodi që skaliti monumentin e tij me zë dhe tingull, shpirt dhe qëndresë
Albert Vataj Dervish Shaqa nuk ishte thjesht një rapsod. Ai ishte një institucion i gjallë i trashëgimisë sonë muzikore, një...
“Arti, si lutja, një dorë e shtrirë drejt errësirës në kërkim të prekjes së hirit hyjnor”
Albert Vataj Kjo shprehje e Kafkës është një psalm drite në errësirën e qenies, në thellësinë e rënies, në misterim...
Të jetosh midis errësirës përpirëse dhe dritës shpërfaqëse të vetes. Ja çfarë këshillon Frojd për menaxhimin e instinkteve
Albert Vataj A jemi ne, në thelb, qenie të ndërtuara mbi një arkitekturë tensioni, ku ajo që quajmë “vetëdije” është...
FIGURA TË NDRITURA
Hafiz Ali Kraja dhe At Pjetër Meshkalla, miqësia që sfidoi diktaturën dhe dëshmoi bashkëjetesën e harmonishme fetare
Albert Vataj Në këtë ditë të shënuar të Fitër Bajramit, le të kujtojmë se pasuria jonë më e madhe dhe...
Read more
KUJTESË
Morgan Robertson, amerikani që shkroi 14 vjet para tragjedisë, fatin tragjik të transoqeanikut “Titanik”
Nga Albert Vataj Në historinë e njerëzimit, ka rrëfime që nuk qëndrojnë thjesht në kufijtë e imagjinatës, por depërtojnë në...
IMPRESIONE
Ernest Hemingway dhe Ava Gardner, një prani që mbeti hyjnore, e çliruar nga nevoja për posedim
Albert Vataj Ajo notoi lakuriq në pishinën e tij në Kubë. Ai dha urdhër që uji të mos kullohej kurrë....
TRADITË
Një foto e 35 viteve më parë, si shënjim i ringjalljes së besimit dhe shpresës në tokën e martirëve
Albert Vataj Një foto, një dëshmi që tejkalon çastin dhe bëhet shënjim i gjallë në kujtesën e historisë sonë, një...
Read more
PËRSIATJE
Jemi prekje, që thërret thellësive të epjes së përjetimit për të na hedhur në krahët e stuhisë së ndijimeve
Albert Vataj Duart, duart janë ajo thirrje të thekshme të heshtjes së mijëra pulseve, e një pafundësie qiejsh kopulimi. Prekja...
ESSE
“Shkolla e Athinës”, aty ku Raffaeli skaliti me penel dhe ngjyrje korifejt e historisë së dijes dhe filozofisë
Albert Vataj Në ndërkohje kur dielli i artit driti me shpirtin krijues, kur mendimi kërkonte hapësirë për të marrë frymë...
HISTORI
Historia e gjashtëmbëdhjetë murgeshave karmelitane të Compiègne, një dëshmi e rrallë e dinjitetit njerëzor përballë barbarisë
Martirizimi si dritë në errësirën e arsyes së dhunshme. E para që vendosi kokën nën tehun e gijotinës ishte më...
Read more
POEZI
Albert vataj: Idilika e çastit qi m’len pa frymë
Mu rrëzue andja, qafës tande t'prushun ndijimit. Gjoksin tand kafshoi, e tan dëshirimeve ju dhash. Se deshta me t'dasht siç...
PROZË
Profili psikologjik i një diktatori të çmendur. Adolf Hitler, i çmenduri që çmendi historinë
Nuk pinte raki, urrente duhanin, fjalimet i ushtronte para pasqyrës dhe i frikësohej vetmisë… Dosja e CIA-s, e ruajtur në...
URTËSI
Shenjtëria e shnjtëreshës shqiptare, Nënë Tereza, përmes shenjtërisë së fjalës dhe diellit të mendimit
Nga Albert Vataj Nënë Tereza në rrugëtimin e saj për në thellësi të shpirtit njerëzor dhe në shenjtërinë e përkushtimit,...
Read more
AUTORË
“Drita” e Mimoza Hafizit, ku fotonet kalojnë përmes thjerrëzave të shpirtit, për t’i dhënë kuptimsi qenies
Nga Albert Vataj Romani “Drita” i Mimoza Hafizi, i astrofizikanes që zgjedh fjalën të përshkojë dhe përshkruaj dritën, këtë mister...
LIBRA
Romani “Doktor Zhivago” i Boris Pasternak, një histori dashurie që u bë kërcënim për pushtetin totalitar
Pak libra patën fatin e “Doktor Zhivago” të Boris Pasternak, në Rusinë e atij kapërcyelli historik. Ai ishte një roman...
FILOZOFI
Çfarë na këshillon zëshëm, gjigandi i filmit pa zë, Charlie Chaplin?!
Albert Vataj Ai, që ndërtoi një univers të tërë emocionesh pa një fjalë të vetme, na flet pikërisht aty ku...
Read more
PËRSHKRIMORE
Mbi 80 shkencëtarë dhe mendja e gjithë botës, për të mbajtur në jetë gjeniun, Lev Landau, pas një aksidenti fatal
Një mendje gjeniale po jepte shpirt. Mjekët ishin dorëzuar. Asnjë shpresë për ta kthyer nga lamtumira e fundit gjeniun, nuk...
PIKTURË
Vangjush Mio, korçari që qëndisi me dritë poetike, tablotë e shpirtit të peizazhit
Albert Vataj Sot, kalendari i artit shqiptar ndalon me një refleksion përulës në faqen që mban emrin e Vangjush Mios,...
DASHURI
Paulo Coelho: Gratë në sytë e një mashkulli… janë ajo çfarë ne ndjejmë, më shumë se ajo çfarë shohim
Albert Vataj Paulo Coelho nuk është ai i vetmi që guxon, por është ndër ata që arrijnë të vështrojnë thellë...
Read more
MUZIKË
Franz Liszt, mjeshtri që ktheu pianon në altar dhe dashurinë në përshpirtje
Nga Albert Vataj Sot, në 214-vjetorin e lindjes së Franz Liszt-it, kujtojmë një nga figurat më të shquara të muzikës...
Read more
QYTETËRIM
Venera e Lausselit, një kryevepër e paleolitit që udhëtoi 25 mijë vite për të mbërritur tek ne
Ky është një nga thesaret më të vjetra të njerëzimit, një dëshmi e gjallë e fillimeve të mendimit simbolik dhe...
MITOLOGJI
Mbretëresha e Natës, një pllakë terrakote që ngjall frikë, adhurim dhe magjepsje
Albert Vataj Relievi i njohur si “Mbretëresha e Natës”, një kryevepër mesopotamase e krijuar rreth vitit 1750 para erës sonë,...
REPORTAZH
“Vajzë Fest 2025”, tre ditët e edicionit të tretë të Vajzës së Labërisë që u bë Zonjë e festës së traditës dhe trashëgimisë
Nga Albert Vataj Tre ditë magjike në zemrën e Labërisë, në Vajzën që u ngrit si Zonjë e kujtesës dhe...
Read more
PSIKOLOGJI
INTERVISTA
Jacques Lacan në një intervistë të vitit 1974 që sot tingëllon si diagnozë e shpirtit modern, flet për vështirësinë e të jetuarit
Kush ishte Jacques Lacan? Jacques Lacan (1901–1981) ishte një nga figurat më të ndikueshme dhe më të diskutueshme të psikoanalizës...
FORUM
Sot përvjetori i tërmetit apokaliptik të 15 prilli 1979 që tronditi Shkodrën dhe Lezhën
Albert Vataj Isha fëmijë kur ndodhi ai që të rriturit e quanin apokalips. Një moshë e ndërmjetme, e paqartë si...
PROFIL
La Fontaine, fabulisti që i dha zë natyrës njerëzore përmes heshtjes së kafshëve
Albert Vataj Jean de La Fontaine qëndron si një figurë e kurorëzuar në panteonin e letërsisë franceze, një sovran i...
Read more
A E DINI SE
Një burrë që nxjerr në ankand gruan e tij, viti 1832, në qytetin anglez të Carlisle
Kjo gravurë, ashtu si edhe përshkrimi i ngjarjes që ke sjellë, pasqyron një fenomen të errët, por domethënës të Anglisë...
SHKENCË
“Efekti i Fantazmës së ADN-së”, kur qënia jonë krijon muzikë, përplasja e shkenctarëve dhe skeptikëve
Sepse ne jemi e vetmja këngë që dëgjojmë teksa na përkund në prehrin e përqafimit të jetës, përmes çasteve që...
EROS
Polemikat rreth “Vargjeve Satanike” nuk filluan me Salman Rushdie më 1988, ato janë shekullore
Nga Ahab Bdaiwi* Në vitin 1988, botimi i Vargjet Satanike , një roman i shkrimtarit britanik me origjinë indiane, Salman...
Read more
NGA JETA E KORIFEJVE
KURIOZITETE
Kur lindi makina elektrike dhe kur erdhi ajo në të vërtetë?
Historia e automobilit elektrik është shumë më e hershme dhe më komplekse se ç’e lejon kujtesa kolektive, e cila për...
SHËNDETËSI
Agjërimi, si një praktikë që fton trupin të rigjenerohet dhe mendjen të rifitojë kontrollin
Agjërimi shpesh perceptohet vetëm si një akt devocioni dhe sakrifice në kuadër të praktikave fetare. Megjithatë, përtej simbolikës shpirtërore, ai...
NATYRA
Luleradhiqja, nga legjendat si “Lulja e Fatit” te mrekullitë e saj si “Kurora e Artë”
Atë e njohim të gjithë si "lulja e fatit", ndoshta pa e ditur se pse, pa e vrarë mendjen se...
Read more
