“Symfonija e Shqipevet” e Ernest Koliqit nuk është thjesht një tekst poetik me frymë kombëtare, por një akt besimi i artikuluar me solemnitetin e një kredoje shpirtërore dhe historike. Ky hymn përbën një manifest moral dhe identitar, ku fjala “BESOJMË” përsëritet si një ritëm themelor, duke ndërtuar një liturgji laike të shqiptarisë. Koliqi nuk i drejtohet vetëm mendjes, por ndërgjegjes kolektive, duke thirrur në skenë gjakun, kujtesën, vuajtjen, punën dhe shpresën si shtylla mbi të cilat mund të ngrihet fati i një kombi të vogël, por me mision të madh.
“BESOJMË në Shqipni edhe në virtytet e mshefta që ruen gjaku illyro-thrak i bijve të saj.
BESOJMË në misjonin e naltë që Perendia, si çdo kombit në botë, i shënjoi edhe kombit të vogël shqiptar, mot e sot në vallen e shekujve të palindun.
BESOJMË në vëllaznimin e madh të Shiptarëve që tue u forcue, ka me i falun fisit t’onë agime ma të drejta.
BESOJMË në punën e Shqiptarëve të vëllaznuem e në lumninë që ka për t’i sjellë kombit parmenda e bujkut, veli i detarit, penda e dijetarit, kullma e farkatarit, buza e poetit, spata e druvarit, mësimi i fetarit, kur këto të lëvizin e të kumbojnë tue veprue n’emnat e ngjitun e të pandamë të Perëndisë e të Shqipnisë.
BESOJMË në fisnikinë e gojdhanave stërgjyshore dhe në lulzimin e ri të këtyne, ndër breznina që ecin prej territ kah drita.
BESOJMË në Flamur t’onë edhe në frytin e vuejtjeve që për Të u bajten në dobinë e gjakut, që për Të u derdh.
BESOJMË në drejtësinë vëllaznore që Flamuri i Shqipnisë ka me sugurue tue rrah i lirë në qiejt që presin diella ma të ndritshëm and’e kand n’atë tokë, ku na përkundi në djep kanga e nji nane arbnore dhe në gji të së cilës shpresojmë me u dhanë pushim këtyne eshtënave të lodhun.”
Në këtë tekst, Shqipëria shfaqet jo si një realitet i përfunduar, por si një projekt historik dhe shpirtëror në proces ngjizjeje. Besimi që Koliqi shpall nuk është naiv as retorik; ai është një besim i farkëtuar në përvojën e shekujve, në dhimbjen e sakrificës dhe në bindjen se kombi shqiptar mbart në vetvete virtyte të fshehta, të trashëguara dhe ende të pashterura. “Symfonija e Shqipevet” është, në këtë kuptim, një orkestracion i zërave të ndryshëm të jetës kombëtare, bujku, dijetari, poeti, detari, fetari, që thirren të veprojnë në harmoni, nën emrin e pandarë të Perëndisë dhe të Shqipërisë.
Ky hymn nuk flet vetëm për atë që shqiptarët kanë qenë, por për atë që ata duhet dhe mund të bëhen. Ai është një thirrje për vëllaznim, drejtësi dhe fisnikëri morale, një besim i palëkundur se nga errësira mund të lindë drita, dhe se flamuri, i ushqyer me vuajtje dhe gjak, mund të valojë si premtim i një agimi më të ndritshëm. Në “Symfoninë e Shqipevet”, Ernest Koliqi e shndërron besimin në akt krijues dhe fjalën në atdhe shpirtëror.
Albert Vataj
